Quick scan activiteiten van vrijwilligersorganisaties in coronatijd

Quick scan activiteiten van vrijwilligersorganisaties in coronatijd
Opdrachtgever: VCD / Beter met je buren
8april 2020

Zorgen en eenzaamheid, naast kracht en creativiteit

Deze impressie geeft een beeld hoe 10 organisaties op het terrein van zorg en welzijn in Deventer hun ondersteuning en hulp blijven bieden nu fysiek contact en groepsactiviteiten niet meer mogelijk zijn. Vrijwilligers van de VCD hebben gevraagd naar welke hindernissen zij ervaren, welke oplossingen zij creëren en of er specifieke behoeften zijn. Het beeld is rijk en divers; er zijn zorgen over een deel van de mensen voor wie contact en/of dagstructuur heel belangrijk is, er worden hindernissen ervaren èn tegelijk komt er veel kracht en creativiteit naar boven, waarbij volop digitale middelen benut worden.

Impressie per organisatie

  1. VCD / Beter met je Buren
  • Er is een hulplijn opgesteld waar mensen in Colmschate terecht kunnen als ze hulp nodig hebben: 0570 - 615 805. Je kunt dan kiezen uit Vrijwilligerscentrale Deventer, Beter met je buren en Buurtgeluk. Ruim 10 personen zorgen ervoor dat deze lijn 24/7 beschikbaar is.
  • Vele vrijwilligers hebben ruim 10.000 flyers bezorgd waarin aangegeven stond dat mensen via Beter met je buren hun aanbod of vraag konden opgeven en dat ze konden bellen naar de hulplijn.
  • De ruim 350 deelnemers bij ‘Wijk voor elkaar’ (o.a. samen bewegen, samen kaarten, samen eten) in Colmschate zijn allemaal gebeld om te vragen of ze hulp nodig hebben en of ze regelmatig gebeld willen worden. Velen kwamen bij Helios eten. Een gedeelte krijgt nu maaltijden thuis. Ruim 8 vrijwilligers brengen 48 maaltijden rond. Er wordt nu gekeken naar meerdere keukens, want in de huidige keuken kunnen maar 3 mensen aan het werk (ivm de richtlijnen).
  • Veel mensen zijn bang en maken gebruik van de gratis hulplijn: 0570 - 615 805. Als zij regelmatig gebeld willen worden komen zij op een telefoonlijst. Ondertussen staan daar al zo’n 175 mensen op die regelmatig gebeld worden door vrijwilligers én studenten van bijvoorbeeld Saxion. Deze studenten hadden opdrachten en onderzoeken bij onder andere Helios en zetten zich nu zo in. Zij hebben bijvoorbeeld hun onderzoeksopdrachten aangepast en gaan onderzoeken waar behoefte aan is en wat er allemaal al gedaan wordt. 
  • In het AZC in Schalkhaar zijn vele vluchtelingen die normaal gesproken vrijwilligerswerk doen. Dat is nu stilgelegd. Deze mensen zitten nu in een isolement, waarbij sommigen helemaal niemand meer spreken. Vrijwilligers en professionals leggen contact met deze vluchtelingen, om de eenzaamheid iets tegen te gaan. Dat wordt zeer gewaardeerd!
  • Er worden veel boodschappen gedaan door vrijwilligers en buren voor elkaar.
  • Kinderen uit de buurt (Colmschate) hebben tekeningen gemaakt voor ouderen in de wijk. Een van de vrijwilligers die meehelpt met de maaltijden doet bij elke maaltijd een tekening.
  • Soms zijn er schrijnende situaties: mensen met een longembolie of gebroken enkels met een heel klein sociaal netwerk die geen eten hadden. Zij hebben een maaltijd gekregen vanuit Buurtgeluk. Ook is er via Beter met je buren een link gelegd met een buurvrouw die wel wil koken voor haar buren.
  • Een deelnemer van de dagbesteding bij Helios wil wat terugdoen voor mensen met een beperking. Hij gaat bij een aantal tehuizen langs met een geluidsbox die hij geleend heeft van het eerste elftal van Helios om zo wat muziek te kunnen laten horen.
  • Vrijdag 3 april is via Beter met je buren een taartje bezorgd bij een oma die revalideert bij PW Janssen. Haar kleinzoon werd die dag 18 en door te beeldbellen is zij er op die manier toch bij. Als verrassing kwam er op dat moment ook een taartje aan bij oma, die bezorgd is door een vrijwilligster.
  • Burgers en AZC bewoners schrijven een boodschap voor anderen die wel een hart onder de riem kunnen gebruiken. Zo ontstaan er soms mooie wisselwerkingen. Een bewoner van het AZC die een kaart schreef ontving zelf ook een boodschap van een bewuste burger (hartpatiënt). Zij bellen elkaar nu om te vragen hoe het met elkaar is.
  1. Vriendendiensten

Hindernis: mensen met GGZ achtergrond hebben structuur en sociale contacten nodig. Dat is weggevallen.

Oplossingen: Onze ‘Corona werkwijze’ is dat wij digitaal voor contact, structuur en activiteiten zorgen, dus heel veel nieuwe dingen organiseren maar vooral ook de mensen zelf leren hoe zij dat zelf kunnen doen. Dat doen wij onder andere met bellen, beeldbellen en de besloten facebookgroep. Die laatste heeft al 320 deelnemers (mensen die ingeschreven staan bij Vriendendiensten voor: onze maatjesactiviteiten en ggz-clientondersteuning en mensen die de zelfregiecentra in Deventer en Raalte bezoeken). Via deze Facebook groep (voorheen met 200 mensen) zorgen wij voor structuur, afleiding en activiteiten online. 

Voorbeelden activiteiten:

  • Elke dag is een coördinator van de zelfregiecentra actief op deze besloten FB groep met opdrachten plaatsten (bijv. ‘maak selfies’; (ruim honderd foto’s ingezonden), wat eet je vandaag (foto’s van gerechten), rekenopdrachten, moppen wedstrijd, puzzels, ‘herstel gerelateerde vragen’, enz,)
  • Tweemaal per dag drinken coördinatoren digitaal koffie om 10.00 uur en 15.00 uur. Daaraan nemen per keer zo’n 15 – 20 mensen deel. Zij vinden het fijn om de dag zo op te starten en hebben een reden om op te staan. Dit gebeurt via Zoom.
  • Omdat de mensen via ons leren hoe Zoom werkt, beginnen ze ook zelf initiatieven te nemen. Zo zijn er nu verschillende groepen die samen digitaal koffie drinken en er gaan wekelijkse digitale activiteiten van start zoals karaoke en samen knutselen.
  • Onze ervaringsdeskundigen medewerkers hebben een aantal mensen gevraagd om hun ‘herstelverhaal’ online te vertellen. Deze is live te volgen in de FB groep waarin anderen live vragen kunnen stellen, en ook later op reageren en/of contact hebben. Daarnaast gaan onze ervaringdeskundigen een aantal ‘herstelcursussen’ digitaal van start laten gaan.
  • De vrijwilligers van de 1-op-1 contacten bellen nu hun deelnemer vaker i.p.v. af te spreken.
  • De vrijwilligers van onze groepsmaatjes (maatjesactiviteiten) zijn gevraagd om hun activiteitengroepen (waar mogelijk) digitaal door te laten gaan. De deelnemers van de fotografiegroep gaan wekelijks foto’s maken van bijv. ‘paddenstoelen’, deze worden naar elkaar gestuurd om vervolgens er een collage van te maken. De filmgroep kijkt wekelijks een film samen. De eetmaatjes eten wekelijks samen. Enz…enz… Dit alles uiteraard via beeldbellen/zoom.
  • De ggz-clientondersteuners ondersteunen mensen via telefoon of beeldbellen. Waar nodig/noodzakelijke gaan ze (met afstand) wandelen of in de tuin afspreken (met afstand).

Resultaten:

  • deze tijd laat zien dat sommige mensen krachtiger dan verwacht zijn (‘ze klagen niet meer dat ze eenzaam zijn, want iedereen is nu alleen’). Anderen mensen dreigen juist om te vallen. Deze laatste groep worden regelmatig door ggz-clientondersteuners, coördinatoren of stagiaires gebeld.
  • Verschillende behandelaars/begeleiders van Dimence hebben al gevraagd hoe ‘digitaal koffie drinken’ via Zoom gaat.

Behoeften:
Niet voor iedereen werkt dit voldoende. Sommige mensen nemen hier geen deel aan, omdat ze dit niet willen, niet kunnen en geen of verouderde telefoons of tablets hebben. Dus extra middelen kunnen we wel gebruiken. Naar schatting zijn er zo’n 30 stuks nodig.

  1. Meester Geertshuis  

Hindernis: de groepsactiviteiten liggen stil. Voor een deel van onze bezoekers is het echt een probleem, vanwege eenzaamheid en behoefte aan dagstructuur. 

Oplossingen/activiteiten:  

  • Wij zijn nu 3 dagen per week beperkt open voor mensen, die zonder contact de dag niet door komen.
  • De vrijdagse uitgifte van de hulppakketten van de Voedselbank gaat door met in achtneming van de voorschriften RIVM.
  • Met zoveel mogelijk bezoekers wordt wekelijks telefonisch contact onderhouden.
  • Het Spreekuur voor Hulpvragen handelt vragen zoveel mogelijk telefonisch en via de email af. Indien nodig wordt er een individuele afspraak gemaakt waarbij de nodige RIVM maatregelen in acht worden genomen.
  • Vrouwengroep:de begeleidster belt twee keer per week met de deelneemsters om te checken hoe het gaat en of er iets nodig is.
  • Meditatiegroep:meditatie gebeurt nu wekelijks i.p.v. een keer per twee weken. Ieder op zijn haar zijn/haar eigen plek. Voor het nagesprek wordt gebruik gemaakt van Zoom.
  • Budgetcoachesonderhouden via email, telefoon en whats app contact. Ook via Fiks en Zoom worden contacten onderhouden. Met nieuwe klanten wordt telefonisch contact opgenomen. Ook ZZP’ers met vragen kunnen contact opnemen voor vragen.
  • Eenzaamheid & contact:we gaan via onze belvrijwilligers na of er mensen zijn zonder digitale mogelijkheden. In ieder geval voor 1 persoon geldt dat hij geen wifi heeft, dit wordt via een ander kanaal opgelost.
  1. Vivens Begeleiding

Hindernis: weinig. Wel veel onrust bij zorgvragers over hoe gaat dit er nu allemaal uitzien?

Oplossingen:

  • Het nieuwe begeleiden gaat via telefoon of tablet met Whatsapp of Skype, wel disclaimer t.a.v. privacy. Bij sommigen mensen hebben wij geholpen om Skype te instaleren. We merken dat vooral de jongeren hier handigheid in hebben en gewend zijn beeldbellen al te gebruiken, bij ouderen is dit vaak nieuw en is het even wennen. Soms is het ook lastig, omdat mensen moeite hebben met bellen of juist heel erg verzanden in details. Waar nodig spreken we dan op een andere manier met mensen af zodat ze de juiste ondersteuning kunnen ontvangen.
  • Bij een aantal cliënten is zeker nodig hen (regelmatig) persoonlijk te zien. Waar het kan gaan we dan met hen wandelen, waar dit niet kan kijken we naar andere oplossingen of komen toch bij hen thuis.
  • Kooklessen via videobellen


Resultaten:
Fijn is dat wij met collega’s van andere instellingen, zoals het sociaal team, nu meer contact hebben. Er zijn meer (korte) overlegmomenten wat prettig is en zo kan er goede afstemming gezocht worden.

Binnen Vivens hebben zij nu meer korte teamcontacten, dit doen we om op de hoogte te blijven van elkaar, af te stemmen en bijzonderheden met elkaar te delen.

Positief is dat we heel creatief worden in het aansluiten bij de ondersteuningsvraag. We hebben met een aantal cliënten nu vaker kort contact, terwijl wij hen anders eenmaal per week zagen. Bij anderen merken we dat ze veerkrachtiger zijn dan dat ze zelf denken/ dachten en levert dit nieuwe inzichten op.

  1. Present Deventer

Hindernis: denormaal gangbare Present projecten gaan niet door, omdat ontmoeting daarbij een belangrijk onderdeel is.

Oplossingen:

  • digitale ontmoetingen ter aanvulling op de al bestaande initiatieven voor mensen zonder netwerk, zonder financiën en vaak zonder een goede gezondheid. Juist voor de mensen die hulp niet voor zichzelf weten te vinden en te organiseren.
  • Actie coronahulp waarbij mensen om hulp kunnen vragen en kunnen aangeven dat ze willen helpen

Resultaat:
De digitale ontmoetingen werken goed en geven een nieuwe wending aan ons werk. Als positief ervaren we  dat de bereidheid om mensen te helpen in deze coronacrisis enorm is en dat is geweldig om te zien en te ervaren! Wij zijn speciaal de actie Coronahulp gestart en krijgen daar concrete vragen op en mensen staan te trappelen om te helpen. Dat levert soms mooie matches op!

Ook is er veel overleg met andere organisaties: wat wordt er al gedaan en wat kunnen wij toevoegen? Waar is (nog) behoefte aan? Organisaties mogen ons ook altijd benaderen natuurlijk. We moeten het samen doen, vooral nu!

  1. Wij Deventer

We zien in de wijk mooie dingen ontstaan en gebeuren. Hartverwarmend om te zien hoe mensen voor elkaar klaar staan en dingen willen doen voor hun buren.

  • In Keizerslanden bijvoorbeeld heeft het bewonerswijkteam samen met actieve vrijwilligers een filmpje gemaakt waarin ze met voorbeelden laten zien wat je allemaal, binnen de richtlijnen van het RIVM, kunt doen met elkaar.  Zo zijn er bijvoorbeeld bewoners die wel een workshop dotpainting zouden willen krijgen (digitaal natuurlijk). Wie weet is er iemand heel bedreven in en vindt het leuk om dit aan een groep kijkers uit te leggen.
  • Ander idee: zonnebloemen zaaien en die in de zomer aan de mensen geven die in deze tijd zoveel voor ons doen.
  • Vanuit het WijDeventer budget kun je maximaal 100 euro krijgen om je idee uit te voeren.
  • In Colmschate heeft zanger Michel Groenink voor bewoners van PW Jansen buiten een optreden gegeven. Michel woont in Colmschate Noord.

Vanuit WijDeventer ondersteunen we alle buurtactiviteiten van harte en helpen ze een handje verder als dat nodig is. Elke wijk heeft een wijkmanager die graag meer vertelt over de mogelijkheden. En natuurlijk: alles binnen de richtlijnen.

  1. Carinova mantelzorgondersteuning team Vrijwillige Thuiszorg  

Hindernis: alle inzet van vrijwilligers thuis stopgezet

Oplossingen:

  • Beeldbellen: vrijwilligers onderhouden op deze manier contact met hun cliënt. Als ze constateren dat dit niet voldoende is zetten ze passende hulp op (veilige) afstand in. Ze onderhouden ook nauw contact met de vrijwilligers m.b.t. ontwikkelingen binnen de organisatie en zonodig wordt over problemen meegedacht of een passende oplossing geboden .
  • Telefonisch contact wordt regelmatig onderhouden voor iedereen die niet de beschikbaarheid heeft over een tablet of daar onvoldoende mee overweg kan. Zo hebben ze het opgelost bij onvoldoende digitale middelen en/of kennis. 
  • Carinova heeft een eigen servicepakket “Thuizz” via een tablet kunnen cliënten bijvoorbeeld maaltijden bestellen, of contact met de organisatie onderhouden. Dit werkt vooral nu heel fijn.
  1. Leger des Heils

Hindernis: alle activiteiten en bijeenkomsten zijn stopgezet.

Oplossingen:

  • Telefonisch en per email bereikbaar voor vragen om praktische hulp van hulpzoekenden zoals boodschappen doen, vragen over corona maatregelen of behoefte aan sociaal contact. Indien nodig proberen we organisaties uit eigen netwerk in te schakelen, zoals bijvoorbeeld kerken.

Behoefte: Nu geen behoefte aan bemiddeling of middelen.

  1. Voedselbank Deventer

De voedselbank Deventer gaat gewoon door met de activiteiten, de actuele richtlijnen in acht nemende. In principe worden alle uitgiften gedaan middels zelf ophalen.

Hindernis:
De enige zorg momenteel is ruimte. Er is tijdelijk extra toestroom van goederen door de gesloten horeca.

Oplossingen:

  • Er is tot nu toe voldoende ruimte gevonden in eigen beheer.
  • Speciaal voor zieken is er een brengservice. Wij proberen te voorkomen dat alle pakketten middels brengservice moet worden uitgeleverd. Daarom de hoop dat de maatregelen niet strenger zullen worden.

Resultaten:

  • Er is een enorme toestroom van vrijwilligers. Een prachtig gebaar waar we heel blij mee zijn en we proberen dan ook alle vrijwilligers die zich aanmelden in te zetten. Mochten andere organisaties een tekort hebben aan vrijwilligers tijdens de crisis, dan zou eventueel uitwisseling tot de mogelijkheden behoren.

10     Sociale teams

Oplossingen:

  • Er gebeurt heel veel door bewoners via WhatsApp groepen en telefooncirkels. Raster en sociale teams inventariseren dit regelmatig. Aan ons de taak om deze initiatieven te bekrachtigen en verder te helpen waar nodig.
  • Wij proberen ook mee te helpen dat de boodschap ‘let op elkaar en laat geen mensen buiten beeld raken’ ook breed te verspreiden. Op straatniveau moet dit vooral gebeuren; heel dichtbij en vertrouwd. 

Resultaten: We zien ook dat er tussen organisaties veel samengewerkt wordt. Het is gaaf te merken dat er snel onderling geschakeld wordt. Het kinder- en jongerenwerk is ook heel actief met veel online activiteiten.  

Behoefte: Wij constateren zeker behoefte aan tablets etc. Deels is dit nu aangevraagd bij Allentegeneenzaamheid. Maar we zullen vast nog meer vragen tegenkomen.

Vragen en aanbod

  • Hulplijn; Er is een hulplijn opgesteld waar mensen terecht kunnen als ze hulp nodig hebben: 0570 - 615 805. Je kunt dan kiezen uit Vrijwilligerscentrale Deventer, Beter met je buren en Buurtgeluk. Ruim 10 personen zorgen ervoor dat deze lijn 24/7 beschikbaar is
  • Digitale middelen; om goed te communiceren hebben vrijwilligers en deelnemers een smartphone of tablet of laptop / PC nodig.

o   Als dit niet aanwezig is dan kan dit aangevraagd worden bij: www.allentegeneenzaamheid.nl.

o   Voor organisaties zijn de meest gebruikte vormen van communicatie / beeldzorg:

  • WhatsApp (audio en / of visueel; max 4 personen tegelijk)
  • Skype
  • Google hangouts
  • Zoom
  • Microsoft Team
  • Vrijwilligers; de meeste organisaties zijn in staat met hun huidige vrijwilligers het werk te blijven doen en / of weten extra vrijwilligers aan te trekken. Daarnaast toont www.betermetjeburen.nl een pool met groot aanbod van extra vrijwilligers
  • Bemiddeling; de VCD (Vrijwilligerscentrale Deventer) biedt via www.betermetjeburen.nl centrale bemiddeling naar alle organisaties en individuele bewoners van vraag en aanbod. In Bathmen functioneert een zeer interactieve Facebookgroep ‘Bathmenhulpincoronacrisis’. Voor de hele gemeente is de Facebookgroep Coronahulpdeventer’ actief met vooral informatie. In Colmschate hebben een aantal organisaties Buurtgeluk gevormd. Buurtgeluk is bereikbaar via het nummer van de VCD: 0570 - 615 805
  • Financiering; het Oranjefonds heeft een noodfonds gevormd voor organisaties die extra middelen nodig hebben om hun werk in deze tijd voort te kunnen zetten of te kunnen verbeteren. www.oranjefonds.nl
  • Samenwerken en kennis delen; de VCD biedt via deze nieuwsbrief organisaties de kans de kennis en ervaring te delen en waar gewenst verder onderling samen te werken

Hoe verder.....?
Deze inventarisatie laat zien dat er goed in oplossingen gedacht wordt. Met creativiteit zijn alternatieven gevonden om onder deze omstandigheden en rekening houdend met de richtlijnen van het RIVM mensen toch zo goed mogelijk te kunnen ondersteunen. De ideeën blijven groeien en de initiatieven nemen toe. Het gevaar ligt op de loer dat je door de toewas niet meer weet welke initiatieven er zijn. Dat is vooral lastig voor de mensen die niet weten waar ze moeten zijn. De VCD neemt hierin het voortouw om een overzicht te maken van de activiteiten van vrijwilligersorganisaties in Deventer op internet. Hierdoor is het voor iedereen toegankelijk en kan men nieuwe initiatieven aanmelden. De pagina is te bereiken op https://www.vrijwilligersstad.nl/corona


Verantwoording

  1. Aanleiding

Het platform “Beter met je Buren”, een initiatief van de VCD, is het coördinatie- en bemiddelingspunt voor vrijwillige hulpverlening.  In verband met de beperkingen die de coronacrisis met zich mee brengt inventariseert de VCD de problemen, oplossingen en behoeften onder organisaties van cliënten, mantelzorgers , vrijwilligers  en instellingen voor zorg en welzijn.

  1. Quick Scan

Een projectteam van de VCD bestaande uit Rob de Jong (dir VCD), Elise Steunebrink (vrijw) en Henk Kinds (vrijw) voert deze inventarisatie uit. Besloten is tot een quick scan in wk 14 onder bij ons bekende contactpersonen bij de vragende, aanbiedende en bemiddelende organisaties.

Doel is om binnen enkele dagen na te gaan of en zo ja welke hindernissen er zijn om kwetsbare mensen in Deventer verder te (blijven) helpen in deze coronacrisistijd, welke oplossingen inmiddels zijn gevonden en welke behoeften er verder leven.

  1. Situatieschets:

Tijdens de coronacrisis staat het gewone leven voor veel mensen op zijn kop. Dat geldt vooral voor de ondersteuning en hulpverlening van kwetsbare mensen. Enkele kenmerken zijn:

  • De nabijheid van vertrouwde familie, buren, vrijwilligers en hulpverleners valt weg
  • Mensen zijn noodgedwongen in huis, kunnen of willen geen boodschappen doen, of de hond uitlaten, hebben meer kans op eenzaamheid
  • Organisaties vinden en/of zoeken nieuwe en andere middelen en methoden voor ondersteuning en hulp

d.     Vragen

  • Ervaar je hindernissen om ondersteuning en hulp te kunnen bieden aan jullie doelgroep?

o   Met name nu hulp door persoonlijk fysiek contact niet mogelijk is?

  • Merk je problemen van inwoners die niet tot jullie doelgroep behoren? Zo ja licht svp toe.
  • Met welke oplossingen pakken jullie deze hindernissen of nieuwe problemen aan?

o   Of: wat werkt momenteel goed en wat minder goed?

o   Heb je onverwachte positieve ervaringen opgedaan?

  • Hoe kunnen collega-organisaties van deze ervaringen en oplossingen profiteren?
  • Hebben jullie momenteel behoeften aan extra middelen, andere methoden, overleg of samenwerking met collega-organisaties? 

o   Zo ja, licht svp toe (ook: om welke aantallen gaat het?)

  1. Colofon:
    De quick scan is uitgevoerd in week 14 via telefonische interviews. Interviews en tekst: Elise Steunebrink en Henk Kinds.
 
 
Vrijwilligers Centrale Deventer
Kleine Overstraat 75
7411 JK Deventer
Telefoon: 0570-615805
informatie@vcdeventer.nl
www.vrijwilligersstad.nl
Openingstijden:
Dinsdag, woensdag en donderdag
van 10.00 uur tot 14.00 uur.
Verder werken wij op afspraak
Volg ons op: